15:26  ARAPÇA TABELALAR TÜRKÇELEŞIYOR   15:11  ÇIN, ÇOCUKLARA ÜCRETSIZ AKıLLı SAAT DAĞıTMAYA BAŞLADı  15:20  BAŞKAN SEÇER: SORUNLARI TEK TEK ÇÖZECEĞİZ  14:55  CHP’LI GÖKÇEL: KONTEYNER LIMANı KAÇıRıLAMAZ   14:52  BU DURAKTA DURAN AYRıLAMıYOR  15:14  BAŞKAN SEÇER IKINCI YURTDıŞı ZIYARETINI ÇIN’E YAPACAK   15:11  YENIŞEHIR SOKAKLARıNDA ÜÇLÜ TEMIZLIK   15:07  MERSİN’İN MARKA DEĞERİ..!  15:03  İMAR VE RUHSAT MÜDÜRLERI MEZITLI’DE TOPLANDı  12:59  PERINÇEK: FETÖ’NÜN SIYASI AYAĞı ALI BABACAN’DıR  17:02  PARKOMETRE ÇÖZÜM DEĞİLDİR  13:46  ÜRETICI KADıNLAR ŞANLıURFA’Yı GEZDI  13:22  BAKAN’DAN GÖKÇEL’E İTİRAF GİBİ CEVAP:   10:20  İŞSIZLIK RAKAMLARı AÇıKLANDı  10:08  YENIŞEHIR SEMT POLIKLINIĞI HASTA KABULÜNE BAŞLADı   22:15  MEZİTLİ BELEDİYESİ, ÇEVRE BAKANLIĞININ DAVALTEPE 100. YIL PLAJI PLANINA İTİRAZ ETTİ   22:15  HDP İLE MİLLİYETÇİ YA DA ATATÜRKÇÜ BİR İTTİFAK YA DA HÜKÜMET MÜMKÜN MÜDÜR?  16:46  MEZITLI’DE ÜRETICI KADıNLAR KOOPERATIFLEŞIYOR  15:19  MERSIN’DE DENIZ KIRLILIĞINE GEÇIT YOK   15:18  UZMANLAR YENIŞEHIR IÇIN NELER ÖNERDI?  

Yörüklerin göç yolları teknolojiye aktarılacak

Sadi Yalgın, yörüklerin üç ana göç yolunu onlarla birlikte kat ederek GPRS izleri oluşturuyor. Hem kültürlerine tanıklık ediyor hem de yok olmaya yüz tutan bu yolları kayıt altına alıyor

 
ÖZLEM KONUR USTA

Emekli matematik öğretmeni, Sadi Yalgın Sarıkeçili yörüklerinin Mersin'den Konya'ya uzanan göç yolculuğuna 26 gün boyunca eşlik etti ve 279 km yol aldı. Hedef yörüklerin yüzlerce yıllık üç ana göç yolunun teknoloji ile kayıt altına alınması.

59 yaşındaki Yalgın'ın yörüklerle tanışıklığı çocukluk yıllarına dayanıyor. Uşak'ta daha küçük bir çocukken, eşekler ve yük taşıyan deve katarlarıyla birlikte önlerinden geçişlerini hayranlıkla izlermiş. Yalgın, o günleri “Büyüklerimiz 'Devenin bastığı yer kutsaldır' derdi. Biz de çocukluk ruhuyla devenin bastığı yeri öperdik” diye anlattı. Yörüklere olan ilgisi babasının av merakıyla birleşmiş. Daha 12 yaşlarındayken babasıyla çıktığı dağlarda av çantasını taşımak onun göreviymiş. Öğretmenlik yıllarında da aralıklarla da olsa dağlardan kopmamış. 6 yıldır Uşak Dağcılık ve Doğa Sporları Kulübü'nün Başkanı... Türkiye'nin en uzun yürüyüş rotası olan 868 kilometrelik Karya Yolu'nu kamp yüküyle 39 günde yürümüş. Şimdi yeni bir hedefi var. Yörüklerin unutulmaya yüz tutan üç ana göç yolunu kayıt altına almak.

ELLE ÇİZİMLERİN DIŞINDA KAYIT YOK

Sadi Yalgın, göç yollarını araştırmaya nasıl karar verdiğini Aydınlık'a anlattı: Teknoloji göç kavramını da değiştirdi. İnsanlar konar göçerliği bırakıp yerleşik yaşama geçti. Dağlardaki keçi patikaları yok olmaya başladı. Bu yollar, bugüne kadar elle çizimlerin dışında teknoloji kullanılarak ve birebir yörüklerle yürüyerek kayda alınmamıştı. Yaklaşık bin yıla yakın zamandır süren bu göçün kayıt altına alınmamasına üzüldüm. Böylece önceliklerim arasına girdi.

150 AİLEDEN İKİSİ DEVE KULLANIYOR

2018'in ekim ayında Yalgın, Karakeçili yörükleriyle Uşak'ın Banaz ilçesi Ayvacık yöresinden Denizli'nin Bekilli ilçesine göçlerine eşlik etti. Göç yollunu kayıt altına aldı. Toroslar Yörük Türkmen Federasyonu Genel Sekreteri Muammer Akgül'ün yardımıyla Sarıkeçili yörüklerinin de göç yolunu kayıt altına almak üzere harekete geçti. Yalgın şöyle anlattı: Türkiye'de Sarıkeçili Yörükleri’nden göçe devam eden yaklaşık 150 aile var. Sarıkeçili Yörükleri yaz aylarını Konya'da kış aylarını ise Mersin'de geçiriyorlar. Göç yolculuğu 12 günden yaklaşık iki aya ve 100 kilometreden 500 kilometreye kadar uzuyor. Yol uzunluğu göç eden ailelerin yaylak (yaz yurdu) durumuna göre değişiyor. Sarıkeçili yörüklerinden Durmuş Ail Candan ve ailesiyle birlikte mayıs ayının 4'ünde Mersin'in Mut ilçesi Suçatı mevkinden yola koyulduk. 150 aileden yalnızca iki aile deve ile göç etmeye devam ediyor. Develerin otlakları azaldığı için diğerleri artık motorlu araçlar kullanıyor. Durmuş Ali Candan, traktörü ile yurt malzemelerini ve keçi sürüsünün içeceği suyu taşıyan su tankını konaklama yerlerine ulaştırdı. Eşi Emine Candan, üç evladı ve ben de dağ patikalarından yayladan ve otlaklardan sürüyü konaklama yerine getiriyorduk. Mersin, Karaman ve Konya illerine bağlı ilçelerin yakın yerlerinden geçerek Seydişehir ilçesindeki yaz yurtlarına ulaştık. Üç ilin 10 ilçe merkezine yakın mevkiden geçtik. Bu sırada çeşitli zorluklar da yaşadık. İki keçi gece kurt saldırısı sonucu telef oldu. Yüksek dağ geçişlerinde soğuk nedeniyle ciğeri su toplayan oğlaklardan kayıplar yaşandı. Aşırı sıcak ve susuz bir ortamda yol aldık. Su ve yiyecek ihtiyacımızı Durmuş Ali Candan, traktörle merkezlerden karşıladı.

SIRA ÜÇÜNCÜ GÖÇTE

Sadi Yalgın'ın bundan sonraki hedefi üçüncü göç yolunu kayıt altına almak. Yalgın, “Antalya'nın Serik ilçesinden Isparta'nın Anamas Yaylası'na olan yolu kayıt altına almak için kış göçünü bekliyorum. Hava koşullarına bağlı olarak göç ekim ayı gibi yapılacak. Bin yıllık göç geleneğini haritalandıracağım ve yörüklerin yaşamlarını, kültürlerini bir kitapçıkta toplayacağım” dedi.

OCAĞA SU DÖKÜLMEZ

Yörükler göç yolunda mola verdikleri yerde kıl çadır kuruyorlar. Oraya yurt, ev adı veriliyor. Bir ailenin yurt kurduğu yere bir başka aile yurt kurmuyor. Sadi Yalgın, “Oğuz boylarından gelen Şaman geleneği bunu gerektiriyor. Kara çadır onlar için ev. O evde yakılan ocağın üzerine başka aile ocak tüttürmüyor. Yurt kurduğu yerde yaktığı ocağı, ateşi suyla söndürmüyor. Sönecek kadar hafiflemiş şekilde bırakıyor. Etrafına su döküyor. Burada 'Ocağıma su döktü' deyimi akla geliyor. Bu deyim 'ailemi yok etmek' anlamına gelir. O ocak onların evi her şeyi...” dedi.

'ANAM BENİ BU AĞACIN ALTINDA DOĞURMUŞ'

Durmuş Ali Candan 47 yaşında. Yaşı kadar göçe etmiş. Yol alırlarken Karaman ili Kazım Karabekir İlçesi, Çakaçeşmesi mevikiinde bir ağacı gösterip, “Anam beni göç sırasında bu ağacın altında doğurmuş” diyor. Candan, yorulduğunu, bir iki yıl içinde yerleşik yaşama geçmek istediğini de söylüyor.

Göç zamanı eğitime devam eden çocuklar yerleşik ailelere bırakılıyor. Göç nedeniyle zaman zaman eğitim aksayabiliyor. Örgün eğitime devam edemeyip dışarıdan bitirenler de var. Durmuş Ali Candan'ın oğlu Adem Candan açıköğretim lisesinde okuyor. Aydınlık Gazetesi 


Yorum Ekle comment Yorumlar (0)

Yapılan yorumlarda IP Bilgileriniz kayıt altına alınmaktadır..!

    Bu Habere Henüz Yorum Yapılmamış..!
 
  HIZLI ARA
 
 
 
  HAVA DURUMU
 
..

Mersin Haberleri, Mersin Son Dakika, Mersin Haber, Haberler, Son Dakika, Mersin, Mersin Siyaset



 
 
ANASAYFA İLETİŞİM KÜNYE GİRİŞ SAYFAM YAP SIK KULLANILANLARA EKLE GİZLİLİK İLKELERİ

 
Siteden yararlanırken gizlilik ilkelerini okumanızı tavsiye ederiz.
demokratmersin.com © Copyright 2007-2019 Tüm hakları saklıdır. İzinsiz ve kaynak gösterilemeden yayınlanamaz, kopyalanamaz, kullanılamaz.

URA MEDYA